Meni
Meni
  • Srpski
  • России
  • Deutsch
  • English

Poresko savetovanje
Knjigovodstvena agencija
Osnivanje preduzeća i radnji

Pronaći ćemo put
ili ćemo ga stvoriti.
Hannibal

Uputstvo o obračunavanju i prijavljivanju poreza na dohodak građana na prihode po odbitku koje ostvaruje fizičko lice u ili iz druge države kod nerezidenta Republike ili kod drugog lica koje po zakonu nije u obavezi da obračuna i plaća porez i doprinose po odbitku



(postavljeno 2. novembra 2016. godine)





Uvod

Ovim uputstvom se uređuje postupak obračunavanja i prijavljivanja poreza na dohodak građana na prihode po odbitku koje ostvaruje fizičko lice u ili iz druge države kod nerezidenta Republike (diplomatsko ili konzularno predstavništvo strane države, ili međunarodne organizacije ili kod predstavnika i službenika takvog predstavništva, odnosno organizacije) ili kod drugog lica koje po zakonu nije u obavezi da obračuna i plaća porez i doprinose po odbitku, a poslodavac ne obračuna i ne uplati doprinose istovremeno sa obračunom i isplatom prihoda.


Zakonska regulativa

U postupku prijema i evidentiranja obaveza poreza na dohodak građana na prihode po odbitku koje ostvaruje fizičko lice i samostalno prijavljuje Poreskoj upravi, primenjuju se sledeći propisi:
- Zakon o porezu na dohodak građana («Sl. glasnik RS» br.24/01,....18/10, u daljem tekstu Zakon);
- Zakon o poreskom postupku i poreskoj administraciji («Službeni glasnik RS», br. 80/02, 84/02, 23/03, 70/03, 55/04, 61/05, 62/06 – dr. zakon, 85/05 - dr. zakon, 61/07, 20/09 i 72/09 - dr.zakon, u daljem tekstu: ZPPPA);
- Zakon o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje («Sl. glasnik RS» br. 84/04, 61/05, 62/06 i7/08);


1. Poreski obveznik

Poreski obveznik je fizičko lice rezident Republike Srbije za dohodak ostvaren na teritoriji Republike Srbije i u drugoj državi, kao i fizičko lice koje nije rezident za dohodak ostvaren na teritoriji Republike Srbije.

Rezident Republike jeste fizičko lice koje:
- na teritoriji Republike ima prebivalište ili centar poslovnih i životnih interesa;
- na teritoriji Republike, neprekidno ili sa prekidima, boravi 183 ili više dana u periodu od 12 meseci koji počinje ili se završava u odnosnoj poreskoj godini;
- koje je upućeno u drugu državu radi obavljanja poslova za fizičko lice ili pravno lice – rezidenta Republike ili za međunarodnu organizaciju.

Poreski obveznik dužan je da sam obračuna i uplati porez po odbitku:
- na zaradu ili drugu vrstu prihoda koju ostvaruje u drugoj državi;
- na zaradu ili drugu vrstu prihoda koju ostvaruje iz druge države,
- na zaradu ili drugu vrstu prihoda koju ostvaruje kod diplomatskog ili konzularnog predstavništva strane države, odnosno međunarodne organizacije ili kod predstavnika i službenika takvog predstavništva, odnosno organizacije, pod sledećim uslovima:
- ako porez po odbitku ne obračuna i ne uplati isplatilac prihoda (diplomatsko ili konzularno predstavništvo strane države, međunarodna organizacija, predstavnici i službenici takvog predstavništva, odnosno organizacije);
- ako porez po odbitku ne obračuna i ne uplati drugi isplatilac (poslodavci koji nisu pobrojani u stavu 1. čl. 107. Zakona, a koji mogu a nisu u obavezi da obračunaju i plate porez po odbitku);
- ako prihod ostvari od lica koje nije obveznik obračunavanja i plaćanja poreza po odbitku (fizičko lice).

Fizičko lice – državljanin Republike Srbije dužno je da samo obračuna i plati porez i doprinose po odbitku za zarade, odnosno naknade i druga slična primanja koja ostvaruje od nerezidentnog isplatioca.

Lice koje nije državljanin Republike Srbije a upućeno je na rad od strane nerezidentnog poslodavca (po ugovoru sa rezidentnim pravnim licem) na određeni vremenski period dužno je da prihode koje ostvari radom na teritoriji Republike Srbije prijavi nadležnoj OJ PU prema mestu boravišta, ako to nije učinio isplatilac – rezidentno pravno lice za koje je upućeno da radi. Dakle, podrazumeva se da se radni odnos obavlja u drugoj državi ugovornici ako se delatnost u odnosu na koju se isplaćuju zarade, naknade i druga slična primanja stvarno obavlja u toj drugoj državi, tj. ako je zaposleno lice fizički prisutno u toj drugoj državi radi obavljanja radnog odnosa. To lice obveznik je poreza na dohodak građana a doprinosa samo ukoliko nema prijavu na osiguranje u zemlji državljanstva. Pravo na poresku olakšicu ostvaruje u zemlji čiji je državljanin. Lice koje nije državljanin republike Srbije ako je upućeno od strane nerezidentnog poslodavca na rad u rezidentno pravno lice na teritoriji Republike Srbije dužno je da dostavi Obrazac PP OPO ako su ispunjeni sledeći uslovi:
- ako je strani državljanin stekao status rezidenta (na teritoriji Republike Srbije neprekidno ili sa prekidima, boravi 183 ili više dana u periodu od 12 meseci koji počinje ili se završava u odnosnoj poreskoj godini);
- ako isplatilac prihoda (pravno lice na teritoriji Republike Srbije za koje radi strani državljanin, bez obzira što nema direktan ugovorni odnos sa tim licem, već sa nerezidentnim pravnim licem, s obzirom da zarada stranog državljanina predstavlja trošak domaćeg poslodavca) nije obračunao i platio porez po odbitku;
- da njegova primanja ne padaju na teret poslodavca u drugoj državi.

Vrste prihoda na koje fizičko lice može obračunati i platiti porez po odbitku:
- zarada i druga primanja po osnovu zaposlenja,
- prihodi od autorskih i srodnih prava industrijske svojine,
- prihodi od kapitala (kamata, dividende, udeli u dobiti),
- prihodi od nepokretnosti,
- prihodi od davanja u zakup pokretnih stvari,
- prihodi od igara na sreću,
- prihodi od osiguranja lica,
- prihodi sportista i sportskih stručnjaka i
- drugi prihodi (po osnovu ugovora o delu, ugovora o obavljanju privremenih i povremenih poslova zaključenih preko omladinske ili studentske zadruge sa licem do navršenih 26 godina ako je na školovanju, po osnovu dopunskog rada, po osnovu trgovinskog zastupanja, volonterskog rada, primanja članova upravnog i nadzornog odbora pravnog lica, poslanicima i odbornicima, naknada u vezi sa izvršavanjem poslova odbrane, civilne zaštite i zaštite od elementarnih nepogoda, primanja stečajnih upravnika, sudskih veštaka, sudija porotnika i sudskih tumača, po osnovu prodaje i prikupljanja sekundarnih sirovina, šumskih plodova i lekovitog bilja, pečuraka, pčelinjeg roja, puževa, nagrade, novčane pomoći i dr. besteretna davanja fizičkim licima, naknade troškova i dr. rashodi licima koja nisu zaposlena kod isplatioca i dr.).


2. Osnovica za obračun poreza i doprinosa

Kod obračuna poreza i doprinosa na isplaćene, osnosno ostvarene prihode ne vrši se brutiranje ostvarenog prihoda jer je ostvareni prihod za obveznika koji sam plaća porez i doprinose bruto prihod koji se faktički umanjuje plaćanjem poreza i doprinosa iz tog prihoda.
Osnovicu za obračun čini isplaćena, odnosno ostvarena zarada ili druga vrsta ostvarenog prihoda na koji se obračunava i plaća porez po odbitku.

Kada fizičko lice ostvaruje zaradu od nerezidentnog isplatioca i sam plaća poreze i doprinose, ima pravo na umanjenje bruto zarade za propisani neoporezivi iznos (usklađeni iznos koji važi od 01.02.2010. godine – 6554 dinara mesečno), odnosno na srazmerni neoporezivi iznos (ako u mesecu na koji se odnosi zarada nije ostvario pun mogući fond radnih časova.
Fizičko lice - zaposleni koji je kod nerezidentnog isplatioca zasnovao radni odnos s nepunim radnim vremenom, dužan je da uz Obrazac PP OPO dostavi nadležnoj OJ PU i obaveštenje o nepunom radnom vremenu iskazanom u procentualnom iznosu u odnosu na puno radno vreme.

Osnovicu za obračun prihoda od autorskih prava, prava srodnih autorskom pravu, prava industrijske svojine, prihoda od nepokretnosti, prihoda od davanja u zakup pokretnih stvari, i drugih prihoda predstavlja oporezivi prihod ostvarenog prihoda po nekom od napred navedenih osnova, koji čini razliku između bruto prihoda i troškova koje je obveznik imao pri ostvarivanju i očuvanju prihoda.
Osnovicu za obračun prihoda od igara na sreću čini tržišna vrednost te stvari, sa uračunatim porezom na dodatu vrednost. Fizičko lice je obavezno da samo obračuna i plati porez kada je predmet dobitka stvar ili pravo, ako organizator nije na sebe preuzeo obavezu plaćanja poreza.
Osnovicu za obračun prihoda od osiguranja lica čini oporezivi prihod od osiguranja lica koji čini vrednost isplaćene naknade iz osiguranja lica (ako nije izuzeta u skladu sa čl. 9. st. 1. tač. 7. Zakona), umanjena za iznos novčanih sredstava uplaćenih po osnovu premija osiguranja. Izuzetno, osnovicu čini vrednost isplaćene naknade iz osiguranja lica umanjena za iznos povučenih akumuliranih sredstava uloženih u kupovinu anuiteta (kod ulaganja povučenih akumuliranih sredstava po osnovu udela člana u neto imovini dobrovoljnog penzijskog fonda u kupovinu anuiteta u društvu za osiguranje).
Osnovicu za obračun prihoda sportista i sportskih stručnjaka čini oporezivi prihod (primanja) koja ostvare profesionalni sportisti, sportisti amateri, sportski stručnjaci i stručnjaci u sportu od sportske organizacije, odnosno organizacije za obavljanje sportske delatnosti, sportskih društava i saveza, koji nemaju karakter zarade u smislu propisa kojima se uređuje sport, odnosno radni odnosi, koji se dobije kada se od bruto prihoda odbiju normirani troškovi u visini od 50%.

Troškovi mogu biti normirani ili stvarni a obračunavaju se u skladu sa odredbom čl. 56. i 57. Zakona. Normirani troškovi kod napred pobrojanih prihoda iznose 20% od bruto ostvarenog prihoda. Za priznavanje stvarnih troškova neophodno je uz poresku prijavu PP OPO dostaviti i dokaze o stvarnim troškovima koji su nastali pri ostvarivanju prihoda (račun agencija za usluge, prijava nadležnom organu za zaštitu patenta, žiga, modela, potvrda nadležnog organa za zaštitu patenata, računi o nabavci i utrošku materijala za izradu patenta, potvrda izrađivača ili račun o troškovima izrade....

U zavisnosti od vrste ostvarenog prihoda priznaju se sledeći stvarni troškovi:
- Prihodi od autorskih prava, prava srodnih autorskom pravu i prava industrijske svojine – plaćena naknada za usluge autorskoj agenciji, organizaciji za zaštitu muzičkog autorskog prava i preduzećima i drugim pravnim licima ovlašćenim za prodaju i naplatu prihoda od autorskih dela; takse i troškovi koji se plaćaju za zaštitu patenata, malih patenata, žigova, modela, uzoraka i tehničkih unapređenja; troškovi izrade nacrta i tehničkog opisa patenata, malih patenata, žigova, modela, uzoraka i tehničkih unapređenja koji su bili sastavni deo prijave, troškovi za izradu prototipa, potrebnog da bi se patent, mali patent, žig, model, uzorak ili tehničko unapređenje proverili, pod uslovom da su prijavljeni, odnosno zaštićeni.
- Prihodi od nepokretnosti – iznos jednogodišnje amortizacije obračunate primenom proporcionalne metode po stopi iz nomenklature sredstava za amortizaciju, kao i druge stvarne troškove nastale pri ostvarivanju prihoda ako podnese dokaze – račune o nastalim troškovima za konkretnu nepokretnost;
- Prihodi od davanja u zakup pokretnih stvari – troškovi amortizacije, finansiranja, investicionog i tekućeg održavanja imovine i dr. stvarne dokaze koje je imao sa konkretnim stvarima datim u zakup po podnetim računima.

Osnovicu za obračun prihoda od kapitala (dividende, udeli u dobiti, kamate) od 27.03.2010. godine čini ukupan iznos dividendi, udela u dobiti i prihoda investicione jedinice koji se isplaćuju tj. raspodeljuju obvezniku (prethodno 80% od ovog iznosa).


3. Stope poreza

Stopa poreza je različita u zavisnosti od vrste ostvarenog prihoda. Fizičko lice na ostvarene prihode od zarada dužno je da obračuna i plati porez po stopi od 12%. Stopa poreza na prihode od autorskih i srodnih prava industrijske svojine, prihode od nepokretnosti, prihode od davanja u zakup pokretnih stvari, prihode od igara na sreću, prihode od osiguranja lica, prihode sportista i sportskih stručnjaka i druge prihode obračunava se i plaća po stopi od 20%. Stopa poreza na prihode od kapitala (kamata, dividende, udeli u dobiti) obračunava se i plaća po stopi od 10%.


4. Stope doprinosa

Obveznik doprinosa koji ostvaruje zaradu ili naknadu za privremene i povremene poslove kod nerezidenta Republike (diplomatsko ili konzularno predstavništvo strane države, ili međunarodne organizacije ili kod predstavnika i službenika takvog predstavništva, odnosno organizacije) ili kod drugog lica koje po zakonu nije u obavezi da obračuna i plaća doprinose po odbitku, a poslodavac ne obračuna i ne uplati doprinose istovremeno sa obračunom i isplatom zarade, odnosno naknade, dužan je da sam obračuna i plati doprinose po sledećim stopama (čl. 44. stav 1. ovog zakona):
- Penzijsko i invalidsko osiguranje 22%;
- Zdravstveno osiguranje 12,3%;
- Osiguranje od nezaposlenosti 1,5%;

Kada se obračunavaju sva tri doprinosa za obavezno socijalno osiguranje? Ako fizičko lice ima obavezno osiguranje po drugom osnovu u odnosu na osnov po kome je ostvaren prihod koji prijavljuje u PP OPO obrascu, obračunava i plaća samo doprinos za PIO.
Doprinos za PIO se ne plaća na ugovor sa stranim državljanima ako postoji međudržavni ugovor o socijalnom osiguranju i ako je strani državljanin obavezno osiguran u domicilnoj državi.


5. Rok za dostavljanje Obrasca PP OPO

Fizičko lice dostavlja nadležnoj OJ PU poresku prijavu na Obrascu PP OPO o obračunatom i plaćenom porezu i doprinosima najkasnije u roku od 30 dana od dana kada je primio zaradu ili druge prihode.
Poreska prijava se predaje nadležnoj OJ PU prema mestu prebivališta, odnosno boravišta poreskog obveznika.


6. Izbegavanje dvostrukog oporezivanja

Odredbama člana 12. stav (1) Zakona o porezu na dohodak građana propisano je da ukoliko obveznik rezident Republike ostvari dohodak u drugoj državi, na koji je plaćen porez u toj državi, na račun poreza na dohodak građana utvrđenog prema odredbama ovog zakona odobrava mu se poreski kredit u visini poreza na dohodak plaćenog u toj državi.
Odredbama člana 12. stav (2) propisano je da poreski kredit iz stava (1) navedenog člana ne može biti veći od iznosa koji bi se dobio primenom odredaba ovog Zakona na dohodak ostvaren u drugoj državi. Odredbe Zakona o izbegavanju dvostrukog oporezivanja primenjuju se nezavisno od toga da li postoji međunarodni ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja.


7. Dokazi koji se podnose uz PP OPO

Uz obrazac PP OPO poreski obveznici dužni su da dostave:
- ugovor o radu ili drugi ugovor za izvršeni posao po kome se ostvaruje naknada (overeni prevod ugovora od strane sudskog tumača);
- dokaze o stvarno nastalim troškovima (ako se opredele za umanjivanje bruto ostvarenog prihoda za stvarne troškove);
- potvrda o plaćenom porezu u drugoj državi;


8. Kontrola Poreske prijave PP OPO

Prilikom prijema obrasca PP OPO proveriti da li su uz prijavu dostavljeni svi potrebni dokazi, i da li su sva obavezna polja za unos popunjena u zavisnosti od vrste ostvarenog prihoda.

Prilikom kontrole tačnosti iskazivanja poreske obaveze potrebno je proveriti sledeće:
1. osnov ostvarivanja prihoda (uvid izvršiti u ugovor sa poslodavcem);
2. ko je isplatilac prihoda i da li je isplatilac obračunao i platio porez i doprinose po odbitku (potvrda isplatioca o iznosu ostvarenih prihoda, obračunatom i plaćenom porezu i doprinosima), kako bi se izbeglo dvostruko oporezivanje;
3. tačnost obračuna poreza, i pravilnost primenjene stope u zavisnosti od vrste prihoda (da li je izvršeno umanjenje poreske osnovice na zarade na neoporezivi iznos po članu 15. Zakona (6.554 dinara mesečno));
4. ako je ostvaren prihod u inostranstvu, odnosno iz inostranstva, da li postoji ugovor o Međunarodnom dvostrukom oporezivanju ili ne:
a) ukoliko postoji Ugovor o Međunarodnom dvostrukom oporezivanju sa zemljom u kojoj je ostvaren dohodak poreskog obveznika treba primeniti metodu poreskog kredita gde se može odobriti odbitak od poreza na dohodak u visini iznosa koji je jednak iznosu poreza koji je plaćen u drugoj državi i to:
- poreski kredit može biti odobren samo u slučaju kada je porez plaćen u drugoj državi ugovornici, jednak ili manji od poreza koji je obveznik bio dužan da obračuna i plati u Republici Srbiji (tačka 7. PP OPO);
- ako je iznos obračunatog i plaćenog poreza u drugoj državi ugovornici veći od poreza koji treba da se obračuna i plati u Republici Srbiji, poreski obveznik nema obavezu plaćanja poreza u Republici Srbiji po prijavi PP OPO;
b) ukoliko ne postoji Ugovor o Međunarodnom dvostrukom oporezivanju potrebno je od poreskog obveznika zahtevati potvrdu o visinu poreza koji je plaćen u drugoj državi i primeniti stav izložen u tački a); Potvrdu izdaje nadležni organ druge države na zahtev poreskog obveznika;
5. proveriti tačnost obračuna doprinosa za obavezno socijalno osiguranje, u zavisnosti od vrste doprinosa koje treba obračunati na ostvareni oporeziv prihod iz tačke 5. PP OPO Obrasca (pravilnost osnovice i tačnost stope).
6. ukoliko je obveznik podneo prijavu nakon 30 dana od dana kada je primio prihod, potrebno je proveriti obračun kamate. Kamatu je potrebno obračunati od dana kada je obveznik primio zaradu ili drugi prihod. Ako obveznik nije pravilno obračunao i platio obaveze potrebno je postupiti saglasno odredbama čl. 121. ZPPPA, sačiniti zapisnik o kontroli i rešenjem utvrditi netačnu ili nepotpuno utvrđenu obavezu (čl. 122. ZPPPA).
Prema tome, ukoliko porez ne obračuna i ne plati isplatilac prihoda ili lice koje nije obveznik obračunavanja i plaćanja poreza po odbitku (fizičko lice) rezidentno lice koje ostvari zaradu ili drugu vrstu prihoda u drugoj državi dužno je samo da obračuna i plati porez po odbitku na Obrascu PP OPO. Ukoliko isplatilac prihoda – rezidentno pravno lice, obračuna i plati porez po odbitku i pripadajuće doprinose za lice koje je uputio na rad u drugu državu, to fizičko lice nije dužno samo da obračuna i plati porez po odbitku.



Izvor: poreskauprava.gov.rs










Novac Porezi nisu dobrovoljna kategorija, plaćate ih jer morate.
Mi tražimo načine da platite manje, u skladu sa propisima.

Pronaći ćemo put ili ćemo ga stvoriti.     Hannibal